Strona korzysta z plików cookie w celu realizacji usług zgodnie z Polityką Cookies. Możesz określić warunki przechowywania lub dostępu mechanizmu cookie w Twojej przeglądarce.
English (UK)
„Dyrektor Szkoły" 2015 nr 1
DyrektorSzkoly314
  • „Nasi uczniowie to potencjał, nie problem" – Anna Satel zapoznaje z najważniejszymi tezami wykładu dr. Russella J. Quaglii, amerykańskiego eksperta w dziedzinie rozwoju i wspomaganiu uczniów w dążeniu do celu, który był gościem specjalnym XVI Krajowej Konferencji Dyrektorów Szkół i Przedszkoli. Wykładowca mówił o wpływie na motywację uczniów i wyniki w nauce trzech komponentów: poczucia własnej wartości, zaangażowania i celu.
  • „Globalny apel o zmianę w edukacji" – Adam Kalbarczyk opisuje najnowsze idee edukacyjne i wyniki badań nad współczesną edukacją, prezentowane na ostatniej konferencji Organizacji Matury Międzynarodowej (International Baccalaureate Organisation), która odbyła się we wrześniu 2014 r. w Rzymie. Uczestnicy konferencji poszukiwali odpowiedzi na pytania: Czy potrzebujemy nowego paradygmatu nauczania i uczenia się? Jakie kompetencje powinien mieć współczesny nauczyciel, a jakie dyrektor szkoły? Dlaczego nadal dominuje tradycyjny model nauczania? Na podstawie prezentacji prelegentów konferencji autor artykułu formułuje postulaty zmian w edukacji w wymiarze globalnym.
  • „Kurs czy sieć? Oto jest pytanie" – Danuta Elsner podpowiada dyrektorom, czym warto się kierować, dokonując wyboru między kursem jako tradycyjną formą doskonalenia kwalifikacji zawodowych a nową formą – siecią współpracy i samokształcenia.
  • W kolejnej lekcji Akademii Zarządzania Joanna Madalińska-Michalak przybliża problematykę profesji i profesjonalizmu w pracy dyrektora szkoły oraz etyki zawodowej. Zachęca do refleksji nad zasadnością kodeksu etyki zawodu nauczyciela i kodeku etyki kadr kierowniczych oświaty.
  • „Ochrona danych osobowych – ważne zmiany" – Marlena Sakowska-Baryła omawia najważniejsze zmiany przepisów dotyczących ochrony danych osobowych, szczególnie dotyczących administratora bezpieczeństwa informacji. Podpowiada dyrektorom placówek oświatowych, jak realizować obowiązki w tym zakresie.
  • „Metoda odwróconej lekcji" – Małgorzata Stańczyk wyjaśnia istotę metody odwróconej lekcji, która dzięki nowym technologiom, np. Akademii Khana, umożliwia uczniom zapoznanie się z treścią zajęć poza szkołą, w najlepszym dla nich czasie i w optymalnym tempie.
  • „Metody, które wspomagają naukę" – Beata Humięcka przedstawia metody, dzięki którym podczas tradycyjnej lekcji można zaktywizować uczniów, umożliwić im przetwarzanie informacji i ułatwić rozumienie przekazywanej wiedzy. Na konkretnych przykładach autorka pokazuje, jak można zaangażować uczniów w proces uczenia się.
  • „Trudne sprawy – ważne rozmowy" – Magdalena Goetz porusza ważną dla wychowawców kwestię prowadzenia trudnych rozmów z uczniami i ich rodzicami, w czasie których muszą poruszyć poważny problem. Podpowiada, jak przygotować się do takich rozmów zarówno pod względem merytorycznym, jak i emocjonalnym.
  • Tematem Niezbędnika Dyrektora są kontrole w szkole prowadzone przez kuratorium oświaty oraz organ prowadzący. Autorzy tekstów ukazują je z różnych perspektyw: prawnej, praktycznej oraz sposobów wykorzystania wyników kontroli do rozwoju szkoły. Omówiono: procedurę kontroli planowej dokonywaną przez organ sprawujący nadzór pedagogiczny; procedurę kontroli doraźnej przeprowadzanej w placówkach oświatowych, z podaniem kilku tematów kontroli doraźnych realizowanych w szkołach, przykładów analizowanych podczas kontroli dokumentów oraz najczęściej występujących nieprawidłowości; procedurę kontroli organu prowadzącego szkołę, tematykę kontroli oraz przykłady wniosków pokontrolnych; kontrolę organu prowadzącego szkołę w zakresie przestrzegania przez dyrektora przepisów BHP dotyczących pracowników i uczniów; przykłady wykorzystania wyników kontroli do zwiększenia efektywności pracy szkoły.
„Monitor Dyrektora Szkoły" styczeń 2015
MonitorDyrSzkoly320
  • „Innowacyjne metody realizacji podstawy programowej" – Jacek Stec omawia metody realizacji podstawy programowej kształcenia ogólnego, ze zwróceniem szczególnej uwagi na innowacyjne sposoby jej wdrażania. Podaje przykłady działań innowacyjnych (grupy pomocnych przyjaciół, spacer edukacyjny), które może podjąć każda rada pedagogiczna.
  • „Nie bójmy się niepełnosprawności" – rozmowa z Małgorzatą Konewską, pedagogiem szkolnym z wieloletnim doświadczeniem w pracy z uczniem niepełnosprawnym intelektualnie w stopniu lekkim. Rozmówczyni omawia procedurę organizacji kształcenia specjalnego i realizacji wskazań zawartych w orzeczeniu; warunki, jakie powinna zapewnić szkoła do pracy z uczniem niepełnosprawnym intelektualnie oraz metody pracy na lekcji z takim uczniem.
  • „Nowe zasady oceniania" – Marcin Majchrzak zapoznaje z najważniejszymi zmianami przewidzianymi w projekcie nowelizacji ustawy o systemie oświaty, które dotyczą: klasyfikowania i promowania uczniów oraz przeprowadzania egzaminów, nadzoru pedagogicznego i innych aspektów funkcjonowania systemu oświaty.
  • „Wolne w mroźne dni" – Joanna Lesińska przypomina obowiązki dyrektora szkoły związane z zimowymi warunkami pogodowymi i zapewnieniem bezpieczeństwa na terenie i wokół budynku szkoły lub przedszkola oraz warunków nauki wewnątrz budynku. W niektórych przypadkach dyrektor lub organ prowadzący mogą zadecydować o odwołaniu zajęć. Autorka omawia obowiązki jednostki oświatowej w związku z odwołaniem zajęć. Omawia także regulacje prawne dające dyrektorom uprawnienia do ustalenia dodatkowych dni wolnych od zajęć dydaktyczno-wychowawczych.
  • „Wychowawca pierwszego kontaktu – o sztuce prowadzenia zebrań" – Kazimierz Stankiewicz udziela praktycznych wskazówek, jak przygotować udane zebranie z rodzicami uczniów.
  • „Organizacja przestrzeni szkolnej" – organizacja przestrzeni szkolnej jest jednym z ważnych czynników wpływających na efektywność nauczania – uczenia się. Jacek Stec wyjaśnia pojęcie przestrzeni szkolnej, omawia przepisy prawa określające organizację przestrzeni szkolnej i przykładowe rozwiązania w tym zakresie.
  • „Śmieciowe jedzenie w szkołach – choroby i zaburzenia odżywiania" – Aleksandra Kubala-Kulpińska zapoznaje z realizacją programu MEN „Owoce w szkole", którego założeniem jest zwalczanie otyłości i kształtowanie zdrowych nawyków żywieniowych wśród uczniów. Omawia planowane zmiany w ustawie o bezpieczeństwie żywności i żywienia mające na celu ochronę zdrowia dzieci w wieku szkolnym poprzez ograniczenie dostępu na terenie placówek szkolnych i wychowawczych do produktów żywnościowych zawierających znaczne ilości składników szkodliwych dla ich rozwoju oraz wynikające z nich obowiązki dyrektora szkoły. Akt prawny wejdzie w życie od 1 września 2015 roku.
  • „Cyberprzemoc a zaburzenia osobowości młodego człowieka" – Małgorzata Łoskot uważa, że patrzenie na młodego człowieka, który jest sprawcą cyberprzemocy przez pryzmat zaburzonej osobowości jest nieuprawnione i niesie ryzyko szkodliwego etykietowania. Swoje spojrzenie na problem uzasadnia w oparciu o przegląd poglądów na temat osobowości i diagnostyki zaburzeń osobowości.
  • „Chorzy na wygląd – co o dysmorfofobii każdy z nas wiedzieć powinien?" – artykuł Aleksandry Kubali-Kulpińskiej dostarcza nauczycielom podstawowej wiedzy na temat: kryteriów diagnostycznych dysmorfofobii – zaburzenia charakteryzującego się występowaniem lęku związanego z przekonaniem o nieestetycznym wyglądzie lub budowie ciała, zachowań ucznia mogących świadczyć o zaburzeniu oraz strategii postępowania w momencie rozpoznania problemu.

    W „Narzędziowni" zamieszczono: materiały do samooceny szkoły do Wymagania 5. „Respektowane są normy społeczne" oraz Wymagania 9. „Rodzice są partnerami szkoły lub placówki"; scenariusz zajęć „Tolerancja – sztuka życia z innymi"; wskazówki dla nauczycieli w postępowaniu z uczniem z depresją; wskazówki dla ucznia, jak walczyć z depresją; ulotkę dla nauczycieli dotycząca działań antydyskryminacyjnych; ulotkę dla rodziców na temat zachowań dziecka w okresie dorastania; dokumentację dyrektora dotyczącą wprowadzenia innowacji pedagogicznej; rejestr ryzyka w szkole; zarządzenie dyrektora ustalające dni wolne od zajęć dydaktyczno-wychowawczych; decyzję dyrektora zezwalającą na indywidualny program nauki.
„Monitor Dyrektora Przedszkola" styczeń 2015
MonitorDyrPrzedszkola316
  •  „Rada pedagogiczna – rola i zadania" – Wiesława Mądrowska omawia zadania rady pedagogicznej przedszkola, podpowiada, jak przygotować sprawozdanie z wykonania kompetencji stanowiących i kompetencji opiniujących rady pedagogicznej.
  • „Uczyć, żeby nauczyć" – w rozmowie z dr. Przemysławem Bąblem, psychologiem, o zasadach skutecznej edukacji i skutecznych metodach wychowawczych psychologii behawioralnej, motywowaniu nauczycieli i dzieci.
  • „ADHD a praca z dzieckiem w grupie" – Anna Kałuba-Korczak charakteryzuje różne postawy nauczyciela wobec trudnych zachowań dziecka i ich wpływ na nie samo oraz na całą grupę.
  • „Projektowane zmiany w ustawie o systemie oświaty" – Wiesława Mądrowska omawia planowane przez Ministerstwo Edukacji Narodowej zmiany w ustawie o systemie oświaty, między innymi dotyczące sprawowania i organizowania nadzoru pedagogicznego oraz zapisy doprecyzowujące niektóre zagadnienia, w tym także związane z przedszkolem. Ważne zmiany dla przedszkoli dotyczą liczby dzieci w oddziale przedszkolnym, wydłużenia kadencji rady rodziców do trzech lat szkolnych oraz połączenia programu wychowawczego i programu profilaktyki w jeden program wychowawczy.
  • „Przedszkole przyszłości, czyli o kierunkach rozwoju edukacji i opieki nad dziećmi" – w oparciu o dokument „Długookresowa Strategia Rozwoju Kraju – Polska 2030. Trzecia fala nowoczesności", opracowany przez zespół doradców przy Radzie Ministrów, Wiesława Mądrowska omawia kierunki rozwoju edukacji przedszkolnej w obliczu wyzwań stojących przed Polską w perspektywie do 2030 roku.
  • „Program wychowawczy i program profilaktyki jako jeden program" – Wiesława Mądrowska analizuje zakres programu wychowawczego i programu profilaktyki w kontekście planowanego połączenia od września 2015 r. obu programów w jeden dokument o nazwie program wychowawczy. Przekazuje informacje praktyczne na temat konstruowania programu wychowawczego przedszkola.
  • „Innowacyjne sposoby realizacji podstawy programowej" – Wiesława Mądrowska wyjaśnia, co należy rozumieć przez innowacyjne metody kształcenia wiadomości, umiejętności i postaw określone w podstawie programowej. Podaje przykłady innowacyjnych metod dopasowanych do umiejętności z poszczególnych obszarów rozwoju dziecka.
  • „Rola nauczyciela w ewaluacji wewnętrznej" – Wiesława Mądrowska analizuje rolę nauczyciela w ewaluacji wewnętrznej przedszkola w obszarze współpracy z rodzicami.
  • „Wolne w mroźne dni" – Joanna Lesińska omawia przypadki, w których dyrektor lub organ prowadzący mogą zadecydować o odwołaniu zajęć dydaktycznych z powodu zimowej aury oraz obowiązki przedszkola w związku z odwołaniem zajęć.

W „Narzędziowni" zamieszczono: narzędzie do badania stanu zdrowia psychicznego dzieci w grupie; arkusz diagnozy najważniejszych potrzeb dziecka; arkusz diagnozy umiejętności dziecka pięcioletniego po pierwszym półroczu; arkusz identyfikacji potrzeb przedszkola w zakresie profilaktyki; przykład konstrukcji programu wychowawczego przedszkola; procedurę monitorowania realizacji podstawy programowej; wzór porozumienia w sprawie uchwalenia programu wychowawczego przedszkola; wzór uchwały rady rodziców w sprawie programu wychowawczego; arkusz postępów dziecka trzyletniego; przykładowy regulamin bezpieczeństwa dzieci w przedszkolu; raport z ewaluacji wewnętrznej.

„Głos Pedagogiczny" styczeń 2014 r.
GlosPedag321
  • W artykule z cyklu „Ewaluacja bez tajemnic" Maria Pecyna zajmuje się analizą wymagania 11. ewaluacji „Szkoła lub placówka, organizując procesy edukacyjne, uwzględnia wnioski z analizy wyników sprawdzianu, egzaminu (...) oraz innych badań zewnętrznych i wewnętrznych". Wyjaśnia istotę wymagania, przedmiot i cel ewaluacji, pytania kluczowe, kryteria ewaluacji, dobór narzędzi badawczych i próby badawczej.
  • „Trawa nie rośnie szybciej, gdy się za nią ciągnie" – rozmowa z Małgorzatą Talarczyk, pedagogiem szkolnym w gimnazjum, na temat rozpoznawania potrzeb i możliwości edukacyjnych uczniów oraz zadaniach diagnostycznych pedagoga/psychologa szkolnego.
  • „Przyjacielem być" – Magdalena Goetz proponuje lekcje wychowawcze poświęcone przyjaźni: „Czym jest przyjaźń" oraz „Scenki z życia przyjaciół" ukazujące od strony praktycznej, jak to jest być przyjacielem.
  • „Negocjacje, czyli po prostu rozmowa" – Małgorzata Łuba podpowiada, jak przygotować się do prowadzenia negocjacji. Przedstawia metodę prowadzenia negocjacji opracowaną przez R. Fishera i W. Ury'ego, zwaną Harvardzkim Projektem Negocjacyjnym.
  • „Jak postępować z uczniem, który kłamie" – Małgorzata Łoskot podpowiada nauczycielom, jak reagować na kłamstwa uczniów. Omawia najczęstsze motywy kłamania dzieci i młodzieży oraz rodzaje strachu powodującego kłamstwa.
  • „Prawidłowa diagnoza ucznia" – Małgorzata Łoskot podpowiada, jak powinna być prawidłowo przeprowadzona diagnoza indywidualnych potrzeb oraz możliwości psychofizycznych i edukacyjnych ucznia. Wyjaśnia, jak przeprowadzić szkolną diagnozę wstępną i jakie zastosować metody.
  • „Opis i analiza przypadku jako szczególne zadanie kandydatów na stopień nauczyciela dyplomowanego" – Jan Lewandowski analizuje od strony praktycznej wymóg dotyczący umiejętności rozpoznawania i rozwiązywania problemów edukacyjnych, wychowawczych lub innych, zapisany w rozporządzeniu w sprawie uzyskiwania stopni awansu zawodowego przez nauczycieli. Przedstawia etapy pracy nad konkretnym przypadkiem.
  • „Organizacja pomocy materialnej dla ucznia" – Małgorzata Łoskot wyjaśnia: cele systemu pomocy materialnej dla uczniów, kto ma prawo do pomocy materialnej, jakie są rodzaje i formy pomocy materialnej.
  • „Edukacja antydyskryminacyjna w szkole" – Małgorzata Łoskot omawia rodzaje działań podejmowanych przez szkołę mających na celu przeciwdziałanie dyskryminacji i przemocy motywowanej uprzedzeniami, w tym sposoby przeciwdziałania dyskryminacji w szkole realizowane przez nauczyciela.

W „Narzędziowni" zamieszczono: plan działań w zakresie bezpieczeństwa w szkole; scenariusz zajęć wychowawczo-profilaktycznych „Co za dużo, to niezdrowo" na temat bezpiecznego korzystania z komputera i gier komputerowych; ankietę dla ucznia na temat korzystania z komputera i gier komputerowych; scenariusz zajęć z uczniami „Wolontariat sposobem na bycie z innymi i dla innych w wolnym czasie"; ulotkę dla rodziców „Co to jest wolontariat i kto może być wolontariuszem"; scenariusz zajęć „Rozmowy rodziców z nastolatkami w trudnych sytuacjach wychowawczych".

„Psychologia w Szkole" 2015 nr 1
PsychologiawSzkole325
  • „Wolność od schematów" – Natalia Minge i Krzysztof Minge przekonują, że przeprowadzenie twórczej lekcji nie wymaga szczególnego nakładu sił i środków ze strony nauczyciela. Wystarczy, że nauczyciele nie będą się trzymać schematów lekcji narzucanych im przez podręczniki. Co jest kluczem do udanej, twórczej lekcji, jakie zastosować metody pracy, jak formułować pytania, które wymagają myślenia i przewidywania – podpowiadają autorzy.
  • „Co wynika z czytania bajek" – Czy bajki czegoś uczą? Czy poza wartością literacką mają wartość wychowawczą? Czy dzięki ich lekturze młodzi czytelnicy stają się uczciwsi? Odpowiedzi na te pytania postanowili poszukać badacze z kanadyjskich uczelni. Wyniki ich badań omawia Przemysław Bąbel, który odnosi je do współczesnej wiedzy na temat wpływu wzmocnień i kar na zachowanie.
  • „W trosce o sztukę rozmowy" – Katarzyna Klimek-Michno zwraca uwagę na słabnące umiejętności komunikacyjne młodych ludzi w czasach rozwoju technologii. Komunikacja online powoduje, że dzieci mówią chaotycznie, skrótowo, brakuje im słów, którymi mogłyby wyrazić myśli i uczucia. Autorka udziela nauczycielom kilku praktycznych wskazówek, co powinni robić, aby rozwijać umiejętności interpersonalne uczniów.
  • „Rewolucja na trzech frontach" – rozpoczęcie nauki w szkole przez sześciolatki to wielkie wydarzenie zarówno dla samego dziecka i jego najbliższych, jak i szkoły i jej pracowników. Monika Mielcarek i Aleksandra Ratajczyk proponują spojrzenie na tę kwestię z trzech perspektyw: dojrzałości dziecka, otwartości szkoły na jego przyjęcie oraz gotowości wszystkich otaczających je osób do pomocy w rozpoczęciu i kontynuowaniu nauki w szkole podstawowej. Zdaniem autorek tylko harmonijne współistnienie tych trzech elementów ułatwi dziecku adaptację w szkole i późniejsze funkcjonowanie w środowisku szkolnym.
  • „Daniel ugryzł Karola, czyli o ocenie zachowań" – Sławomir Trusz zauważa, że zazwyczaj oceny sukcesów i porażek edukacyjnych uczniów dokonywane są „na oko", bez odpowiednich narzędzi. Takie oceny zachowań bywają niebezpieczne dla uczniów, zwłaszcza gdy prowadzą do zastosowania niewłaściwej metody nauczania czy terapii. Autor omawia etapy profesjonalnego postępowania edukacyjnego, które pomogą nauczycielowi postawić adekwatną diagnozę, określić cele swojej pracy z dzieckiem i jego rodziną, wybrać strategię działania i odpowiednie narzędzia oraz ocenić skuteczność swoich działań.
  • „Jasne strony gier" – artykuł Katarzyny Moskal jest próbą odpowiedzi na pytania, czy gry komputerowe i gry wideo są przyczyną szkolnych zaległości, czy ułatwiają zdobywanie wiedzy, uczą agresji czy współpracy. Rozważania autorki poparte są wynikami badań prowadzonymi przez Instytut Badań Edukacyjnych na ten temat.
  • „Złożony obraz bullyingu" – w rozmowie z Dorothy Espelange, psychologiem rozwojowym, o tym, jak uchronić uczniów przed bullyingiem, jaka jest różnica między dziecięcą czy nastoletnią agresją a bullyingiem, jakie są najskuteczniejsze sposoby radzenia sobie ze sprawcami bullyingu, które prowadzą do zmiany ich zachowań.
  • „O tym, co odstrasza panów od szkół" – Paulina Koperna w oparciu o badania naukowców z Kanady i Australii zastanawia się nad przyczynami, które ograniczają liczbę mężczyzn w edukacji.
„Remedium" 2015 nr 1
Remedium317
  • „Prostytucja nieletnich" – Renata Gardian-Miałkowska porusza problem prostytucji nieletnich, która rozumiana jest jako „angażowanie dziecka lub oferowanie jego usług seksualnych danej osobie za korzyści finansowe lub innego rodzaju wynagrodzenie" (za: B. Hołyst, Kryminologia, Warszawa 2007). Autorka koncentruje się na przyczynach i uwarunkowaniach prostytucji nieletnich. Opisuje coraz częściej zauważalne zjawisko wirtualnej prostytucji, tzw. cyberprostytucji.
  • „Jak wiele może zmienić klimat uczenia się?" – przedmiotem rozważań Aleksandry Kram i Marty Molińskiej jest wpływ klimatu uczenia się w klasie na wyrównywanie szans dzieci i budowanie w nich motywacji do nauki oraz przynależności do klasy. W oparciu o teorię samostanowienia, opracowaną przez Edwarda L. Deciego oraz Richarda M. Ryana, ukazują różnice między środowiskiem uczenia się narzucającym kontrolę a środowiskiem wspierającym autonomię uczniów. Proponują nauczycielom kilka konkretnych działań, które pomogą im tworzyć odpowiedni klimat uczenia się w klasie.
  • „Elementy klimatu szkoły z perspektywy uczniów i nauczycieli" – Agnieszka Pisarska, Anna Borucka i Joanna Raduj przedstawiają wypowiedzi nauczycieli i uczniów dotyczące odbioru zajęć lekcyjnych widzianych z ich perspektywy, zachowań problemowych uczniów oraz radzenia sobie z trudnościami wychowawczymi.
  • „Dzieci jedyne oraz z rodzin wielodzietnych" – Maria Kożuchowska porusza problem wychowania jedynaków i dzieci w rodzinach wielodzietnych w kontekście ich rozwoju społeczno-emocjonalnego.
  • „Dziecko w okresie wczesnej dorosłości – rola rodziny" – Agata Ibron, Anna Kłobukowska i Dominika Krzyżanowska stawiają pytanie, czy zadania rozwojowe typowe dla okresu wczesnej dorosłości są dostępne dla osób z niepełnosprawnością intelektualną. Autorki ukazują rzeczywiste szanse na realizację przez te osoby takich zadań rozwojowych, jak: rozpoczynanie pracy zawodowej, założenie własnej rodziny oraz znalezienie pokrewnej grupy społecznej. Zwracają uwagę na ważną rolę rodziców w procesie podjęcia zadań rozwojowych.
  • „Dopalacze" A.D. 2014 – nowe otwarcie" – Artur Malczewski przekazuje najnowsze dane z badań dotyczących „dopalaczy" oraz analizy rynku nowych substancji psychoaktywnych, nazwanych w ustawie narkotykowej środkami zastępczymi.
„Problemy Opiekuńczo-Wychowawcze" 2015 nr 1
POW315
  • „Kształcenie do miłości i przez miłość" – Paweł Polowczyk koncentruje swoje rozważania wokół miłości w sensie etycznym, czyli miłości zgodnej z wartościami lub nastawionej na wartości, takie jak szczęście, sprawiedliwość i wolność. Zwraca uwagę na przeszkody w rozwoju miłości w instytucjach edukacyjnych społeczeństwa neoliberalnego, do których zalicza czynniki hamujące lub uniemożliwiające bliskie relacje między jednostkami i grupami. Omawia wybrane metody rozwoju miłości w sensie etycznym w instytucjach edukacyjnych, m.in.: lekcje etyki, metody psychologiczno-artystyczne, medytacje.
  • „Proste pomysły są najlepsze" – Zbigniew Byszewski, dyrektor Zespołu Szkół Ogólnokształcących nr 9 w Sosnowcu, w rozmowie z Beatą Igielską opowiada o swoim programie „Niech się zawsze mniejszy opiekuje większym", który okazał się wychowawczym sukcesem. Działania w ramach programu polegają na sprawowaniu opieki nad sześciolatkami przez gimnazjalistów.
  • „Ja też mogę zostać celebrytą! Dziecięce marzenia o sławie" – Aneta Paszkiewicz omawia nowe zjawiska będące następstwem kształtowania się społeczeństwa informacyjnego w wyniku bardzo szybkiego rozwoju technologii informacyjnej. Jednym z nich są obecni w środkach masowego przekazu tzw. celebryci. Autorka porusza to zagadnienie w kontekście kształtowania się tożsamości dzieci i młodzieży, które stanowią grupę szczególnie podatną na propozycje przedstawiane przez mass media.
  • „Friends with benefits czy tylko przyjaźń?" – Radosław Mysior przybliża nowe zjawisko określane mianem „friends with benefits" (w dosłownym tłumaczeniu – przyjaciele z korzyścią/bonusem), oparte na relacjach, w których dominującą rolę odgrywa seks. Wyjaśnia, czym są związki „friends with benefits", omawia negatywne aspekty tego typu relacji.
  • „Wartość przyjaźni w opinii młodzieży" – 'Danuta Wosik-Kawala i Małgorzata Majerek dokonują przeglądu problematyki przyjaźni podejmowanej w literaturze pięknej, przez filozofów oraz na gruncie pedagogiki. Ukazują motywy podejmowania związków przyjacielskich, ich najważniejsze komponenty oraz rolę przyjaźni w procesie wychowania dzieci i młodzieży. Autorki przedstawiają wyniki badań, których celem było poznanie poglądów młodych osób dotyczących problematyki przyjaźni. Z badań wyłaniają się odpowiedzi na problemy szczegółowe: czym jest dla badanej młodzieży przyjaźń, czy przyjaźń jest w ich życiu ważna, jaki powinien według nich być przyjaciel, jakie miejsce w systemie wartości badanej młodzieży zajmuje przyjaźń.
„IT w Edukacji" 2015 nr 1
ITwEdukacji313
  • Tematem wydania są szkolne blogi. Co łączy blog z dawnym dziennikiem czy pamiętnikiem? Jaki jest język i struktura blogów, jakie pełnią funkcje? – rozważa Joanna Waszkowska. Tomasz Mikołajczyk opisuje najpopularniejsze platformy do blogowania i przykładowe blogi edukacyjne. O praktycznym wykorzystaniu blogowania w edukacji pisze Marta Florkiewicz-Borkowska.
  • W rubryce „Sprzęt": Marcin Pawlak podpowiada, jak wybrać odpowiedni pendrive. Mariusz Rosiak ocenia laptop Toshiba Satellite Pro R50-B-114 pod kątem wykorzystania go w szkole.
  • Paweł Brożyniak pokazuje, jak za pomocą odpowiednich aplikacji usunąć z systemu Windows zbędne pliki.
  • W rubryce „Aplikacje": Marcin Springer zapoznaje z najnowszą propozycją Google – narzędziem Classroom, które umożliwia tworzenie klas, przesyłanie dokumentów wśród uczniów oraz ocenianie prac nadsyłanych do nauczycieli. Narzędzie jest też pomocne przy prowadzeniu tzw. lekcji odwróconej, polegającej na tym, że uczniowie zapoznają się z materiałami dydaktycznymi wskazanymi przez nauczyciela przed zajęciami. Dzięki temu podczas zajęć jest czas na dyskusję, zadawanie pytań, zastosowanie zdobytych wiadomości poprzez wspólne ćwiczenia, rozwiązywanie zadań i omawianie napotkanych problemów.
  • Sławomir Pieszczek podpowiada, jak stworzyć i zarządzać serwisem internetowym szkoły za pomocą aplikacji internetowej Content Management System (CMS).
  • Adam Jurkiewicz udziela praktycznych wskazówek, za pomocą jakich programów można zrobić kopie zapasowe danych, jak często i co kopiować.
    Scenariusze zajęć:
  • Edukacja wczesnoszkolna – Joanna Apanasewicz „Interaktywny termometr przygotowany przez dzieci" – lekcja matematyki w klasie II szkoły podstawowej poświęcona umiejętności posługiwania się termometrem i odczytywania temperatury z użyciem narzędzi IT.
  • Przedsiębiorczość – Justyna Wiśniewska „Kluczowe umiejętności człowieka" – lekcja z wykorzystaniem komputera, tablicy interaktywnej oraz tabletu mająca na celu zwrócenie uwagi uczniów na kluczowe kompetencje człowieka XXI wieku oraz umiejętności osoby przedsiębiorczej.
  • Fizyka – Tomasz Kocur „Doświadczenia z użyciem IT – krzywa chłodzenia" – lekcja w gimnazjum prowadzona metodą eksperymentu z wykorzystaniem IT.
  • Informatyka – Rafał Zawiślak „Slow motion i time-lapse – nagrywanie wideo" – lekcja tworzenia filmu reklamowego z wykorzystaniem techniki slow-motion i time-lapse przez uczniów gimnazjum.
  • Język angielski – Agnieszka Czapla i Mariusz Czapla „Uczeń pyta, chatbot odpowiada" – lekcja z wykorzystaniem chatbotu – programu komputerowego, którego zadaniem jest prowadzenie konwersacji przy użyciu języka naturalnego bądź interfejsu tekstowego. To propozycja dla gimnazjum i szkoły ponadgimnazjalnej.
  • Wiedza o kulturze – Magdalena Rychlak „Tworzymy własne muzeum" – podczas lekcji uczniowie odbywają wirtualną wycieczkę do muzeum i tworzą własne Muzeum Wyobraźni.
  • Język rosyjski – Agata Kaczyńska „Osobliwości stolicy Rosji"– uczniowie poznają osobliwości Moskwy z wykorzystaniem zasobów internetowych.
„Biblioteka w Szkole" 2015 nr 1
BibliotekawSzkole323
  • „Miliony na biblioteki szkolne?" – Juliusz Wasilewski, redaktor naczelny czasopisma, przedstawia plany resortu kultury i edukacji narodowej dotyczące wsparcia finansowego bibliotek szkolnych w 2015 roku i w latach 2016–2020.
  • W rubryce „Prawnik odpowiada" Dariusz Skrzyński wyjaśnia: jak rozliczać wyjazd nauczyciela bibliotekarza na wycieczkę poza godzinami swojej pracy; powołanie do komisji przeprowadzającej skontrum w bibliotece szkolnej nauczyciela z orzeczeniem o niepełnosprawności w stopniu umiarkowanym; rozliczanie godzin zastępstwa odbytych w czasie godzin pracy nauczyciela bibliotekarza w bibliotece; prawo autorskie a kserowanie i przekazywanie uczniom materiałów dydaktycznych przez nauczycieli; dane osobowe i wizerunek ucznia na stronie internetowej szkoły.
  • „Czytelnicza protetyka" – komentarz prof. Jacka Wojciechowskiego na temat czytania i e-czytania oraz propozycji wsparcia czytelnictwa w Polsce przez program Instytutu Książki „Udostępnianie piśmiennictwa" realizowanego w ramach „Narodowego Programu Rozwoju Czytelnictwa na lata 2014-2020".
  • Wybrane scenariusze: Krystyna Stefaniak „Mistrz dobrych manier" – scenariusz konkursu międzyszkolnego na temat savoir-vivre'u; Dominika Wiercigroch „Nie tylko ze szkolnych lektur" – konkurs czytelniczy o bohaterach literackich dla uczniów szkoły ponadgimnazjalnej; Joanna Koterba „Ptasie radio – nasze radio" – projekt edukacyjny dotyczący życia i twórczości Juliana Tuwima, którego atrakcją było nagranie wiersza w prawdziwym studiu radiowym, a także redagowanie newsa na stronę internetową biblioteki; Jolanta Wawoczny „Rok Czytelnika" – projekt realizowany metodą webquestu, którego efektem będzie gazetka międzyszkolna na temat czytelnictwa; Renata Niedźwiecka i Agnieszka Wiśniowska „Matematyka nie jest nudna" – scenariusz zajęć czytelniczych dla uczniów klas I–III szkoły podstawowej opartych na książce „Do trzech odlicz" Grzegorza Kasdepke; Marlena Korab „W pustyni i w puszczy – czytać, nie czytać?" – scenariusz rozprawy sądowej prowadzonej przez uczniów nad lekturą.
„Polonistyka" styczeń/luty 2015
Polonistyka324
Nowe wydanie jest zaproszeniem do wspólnej wędrówki po miastach Polski oraz do rozważań o obecności przestrzeni miasta w literaturze.
  • „Estetyka słowa w przestrzeni miejskiej na przykładzie nazw szyldów" – Monika Kaczor analizuje formę i treść przekazów językowych funkcjonujących w przestrzeni miejskiej pod kątem ich zgodności ze współczesnymi normami społeczno-językowymi oraz zawartych w nich niepokojących tendencji w rozwoju języka.
  • „Obraz miasta w filmie" – Wiesław Kot opowiada o najciekawszych pomysłach na pokazanie miasta w historii kina. Ukazuje je w dwóch planach: szerszym jako miasta-metafory, wykreowanego w wyobraźni filmowców, służącego do przekazania przesłania np. o groźnych procesach społecznych, i w planie węższym – jako miasta realnego. Każdorazowo jest ono wizją twórcy filmu, który uwypukla swoisty, niepowtarzalny aspekt wybranego miasta do zilustrowania własnej historii.
  • „Ulica „Dezerterów moralnych", czyli nowoczesność w ocenie (nie tylko) Schulza" – Leokadia Pawliszak w oparciu o teksty literackie z różnych epok (fragmenty „Ulicy Krokodyli" B. Schulza i „Ja stróż latarnik nadaję z mrówkowca", „Do NN*** M. Białoszewskiego) proponuje lekcję o początkach formowania się nowoczesnych miast.
  • „Warszawa – miasto z przeszłością" – Aleksandra Szwarc zachęca nauczycieli do sięgnięcia po inne teksty kultury, spoza podstawy programowej, przy okazji poruszania tematyki Powstania Warszawskiego na lekcjach języka polskiego. Proponuje scenariusz lekcji z wykorzystaniem jednego z ostatnich filmów – „Powstanie Warszawskie" oraz fragmentów dwóch nowych tekstów – „Dziewczyna z Powstania. Prawdziwe historie" Anny Herbich oraz „Galop'44" Moniki Kowaleczko-Szumowskiej.
  • „Wszystko gra" – gry miejskie to gry, w których rywalizujące ze sobą kilkuosobowe zespoły przemieszczają się w przestrzeni miejskiej, rozwiązując kolejne zadania. Piotr Basiński przybliża historię gier miejskich oraz ich zalety zarówno dla uczestników, jak i dla twórców. Podpowiada, jak zorganizować taką grę w swoim mieście.
  • „Jeśli nie gra, to może quest?" – Maciej Grunt proponuje questy jako alternatywę dla gier miejskich. Zapoznaje z etapami przygotowania questa.
  • „Wrocław między wierszami – motyw miasta w literaturze regionalnej" – Marzena Tyl wykorzystała poezję regionalną do zapoznania gimnazjalistów z ich rodzinną miejscowością i do refleksji na temat motywu miasta w literaturze. Wiersz Winfrieda Sabaisa „List z Breslau do Wrocławia" został wykorzystany do przeprowadzenia lekcji na temat miasta jako przestrzeni młodości oraz jego topografii historycznej i współczesnej.
  • „Zaułki i zakamarki – literacki spacer po mieście w szkole podstawowej" – Marta Mytko proponuje zajęcia, których celem jest zapoznanie uczniów z motywem miasta, ukazanie przestrzeni miejskiej jako miejsca akcji powieści i bohatera tekstów literackich.
„Wychowawca" 2015 nr 1
Wychowawca322
Główne tematy poruszane w wydaniu to osobowość i wychowanie do dojrzałości emocjonalnej.
  • „Kidults – dorosłe dzieci" – ks. Andrzej Zwoliński omawia zjawisko odwlekania czasu dojrzałości i samodzielności, które dotyka młodych Europejczyków w wieku 25–34 lat. Nazywani są kidults – „dorosłymi dziećmi", które pozostają na utrzymaniu rodziców, uciekając od trudów i zobowiązań dorosłości. Autor pisze o wpływie filozofii zdziecinnienia dorosłych na życie religijne i społeczne. Charakteryzuje osobowość Piotrusia Pana, zamkniętą w wiecznym dzieciństwie, bez chęci otwarcia się na rozwój, dojrzewanie i dorastanie.
  • „Wartości jako truizmy" – celem rozważań Moniki Szczygieł i Krzysztofa Cipory jest pokazanie na podstawie badań, że w pewnych sytuacjach wartości mogą funkcjonować jako truizmy. Rozbieżność pomiędzy deklarowanymi wartościami a zachowaniem nabiera szczególnego znaczenia na gruncie wychowania. Autorzy pokazują, w jaki sposób wychowawca może zapobiec temu, aby dla wychowanka wartości nie były truizmami, a stawały się w pełni uzasadnionymi przekonaniami.
  • „Rola dziadków w wychowaniu wnuczków" – Urszula Tokarska ukazuje przemiany współczesnej rodziny związane między innymi z konsumpcyjnym stylem życia, szybkim tempem życia, realizacją własnego szczęścia poprzez rozwój osobisty (karierę zawodową matki i ojca). Konsekwencją tego jest zrzucanie obowiązku wychowawczego przez rodziców na dziadków. Autorka zwraca uwagę na konieczność pedagogizacji zarówno rodziców, jak i dziadków. Omawia wyniki badań, które miało na celu określenie, jakie treści, formy nauczania i metody pedagogizacji podnoszą kulturę pedagogiczną współczesnych dziadków (wiedzę i umiejętności wychowawcze).
  • „Autorytaryzm czy demokracja?" – Paweł Ferenc w kontekście rozważań o relacjach nauczyciel–uczeń we współczesnej szkole podejmuje dyskusję na temat poglądów Thomasa Gordona, który opracował system układania poprawnych stosunków z uczniami, proponując odrzucenie autorytetu na rzecz relacji partnerskich.
  • „Dzieci i my" – Hanna Posudziejewska przekazuje kilka ważnych rad i wskazówek dla rodziców na podstawie książki Kevina Steede'a „10 błędów popełnianych przez dobrych rodziców".
  • „Niekiedy nikt nie puka do drzwi" – Jacek Kurzępa odsłania pseudoprawdy, które dezorientują bądź wprowadzają fałszywe przekonanie o śmierci samobójczej. Omawia czynniki wpływające destrukcyjnie na jednostkę oraz działania interwencyjne (szybkie, długofalowe) po zdarzeniu śmierci samobójczej w szkole.
  • „Samoocena ucznia" – Mirella Fragsztajn omawia kształtowanie się samooceny, jej rodzaje, funkcje oraz wpływ samooceny na osiągnięcia szkolne. Podpowiada wychowawcom, jak zbadać poziom samooceny uczniów. Do badania mogą wykorzystać kwestionariusz Leona Niebrzydowskiego, który dołączono do artykułu.
  • „Rola seniorów w wychowaniu" – Danuta Bula omawia wybrane pozycje książkowe, które dostarczają pogłębionego obrazu relacji między seniorami a dziećmi.
  • Ilona Gołębiewska przedstawia scenariusze zajęć z zakresu arteterapii dla uczniów szkoły podstawowej i gimnazjum, które obejmują ćwiczenia wprowadzające, ćwiczenia właściwe i ćwiczenia relaksacyjne.
„Wychowanie w Przedszkolu" styczeń 2015
 WychowaniewPrzedszkolu319
  • „A czas płynie... Poczucie czasu u przedszkolaków" – Lidia Kołodziejska zachęca do spojrzenia na czas oczami przedszkolaka. Wyjaśnia, kiedy i w jaki sposób kształtować u przedszkolaków pojęcia związane z czasem, jak dopasować prowadzone zajęcia i zabawy do zdolności dziecka na poszczególnych etapach rozwoju (u trzy- i czterolatków oraz pięcio- i sześciolatków). Przedstawia przykładowe zabawy i ćwiczenia doskonalące orientację w czasie oraz dwa scenariusze zajęć dydaktyczno-wychowawczych: „Pory roku" i „Zegar z kukułką".
  • „Przedszkolak i zjawiska atmosferyczne" – Elżbieta Korczewska i Joanna Kozubek przedstawiają scenariusze zajęć dla dzieci trzyletnich, czteroletnich, pięcioletnich i sześcioletnich, które ułatwią realizację podstawy programowej w zakresie kształcenia umiejętności związanych ze zjawiskami atmosferycznymi charakterystycznymi dla poszczególnych pór roku.
  • „W domu moje dziecko jest grzeczne" – rozmowa z Katarzyną Leśniewską, pedagogiem specjalnym, liderem zmian MEN w zakresie podnoszenia efektywności kształcenia uczniów ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi, o trudnych relacjach z rodzicami przedszkolaków, o tym, jak nauczyciel wychowania przedszkolnego może zapobiegać sytuacjom konfliktowym w kontaktach z rodzicami i jak z nimi rozmawiać o trudnych zachowaniach dzieci.
  • „Mały buntownik" – Anna Kordzińska-Grabowska omawia przyczyny dziecięcego buntu, podstawowe zasady w pracy dziecięcym buntem, sposoby reagowania na zachowania opozycyjno-buntownicze dzieci. Analizuje konkretne przypadki trudnych zachowań przedszkolaków i udziela wskazówek, jak sobie z nimi poradzić.
  • „Seplenienie się nie zmieni, gdy terapii nie docenisz" – Joanna Czapla omawia znaczenie systematycznie prowadzonej terapii dzieci z wadą wymowy określaną jako sygmatyzm, przyczyny oraz konsekwencje zaburzeń mowy. Omawia etapy pracy w ramach działań terapeutycznych oraz ćwiczenia utrwalające prowadzone przez rodziców i nauczycieli, które powinny wesprzeć pracę logopedy. Do artykułu dołączono scenariusz zajęć dla dzieci z sygmatyzmem w zakresie głosek szeregu szumiącego oraz ćwiczenia utrwalające wymowę głosek: sz i ż – „Zimowe zabawy".
  • „Moja rodzina – rozmawiamy z dziećmi o rodzinie" – Małgorzata Warzkiewicz udziela metodycznych wskazówek, jak przygotować się do realizacji zajęć z przedszkolakami na temat rodziny, więzi rodzinnych i znaczenia rodziny w ich życiu, jak odpowiadać na trudne pytania. Przedstawia propozycje działań dotyczących tej tematyki: projekt „Moja rodzina", „Moi bliżsi i dalsi krewni" – tworzenie drzewa genealogicznego rodziny w oparciu o opowiadanie dzieci na podstawie zdjęć, „W rodzinie wszyscy jesteśmy ważni" – uwrażliwianie dzieci na budowanie poprawnych relacji rodzinnych w oparciu o własne doświadczenia i emocje.
  • „Rok wypełniony kolorami" – pomysł Beaty Musielak na poznawanie kolorów. W każdym miesiącu zajęcia w formie zabaw plastycznych, sensorycznych oraz utrwalających barwy skoncentrowane są na jednym kolorze.
  • W specjalnej rubryce „Akademia rozwoju nauczyciela przedszkola" Małgorzata Łuba przedstawia metodę prowadzenia negocjacji opracowaną przez R. Fishera i W. Ury'ego, zwaną Harvardzkim Projektem Negocjacyjnym oraz zestaw ćwiczeń przygotowujących do prowadzenia negocjacji w przedszkolu.
  • W „Poradniku prawnym nauczyciela i dyrektora przedszkola" poruszono następujące zagadnienia: planowane zmiany w ustawie o systemie oświaty; rola i zadania rady pedagogicznej.

Do wydania dołączono trzy plakaty dydaktyczne: „Skąd się bierze deszcz?", „Jak radzić sobie z agresywnymi zachowaniami u dzieci", „Emocje wokół nas".

„Życie Szkoły" styczeń 2015
 ZycieSzkoly318
  • „Szkoła wolna od presji: kreatywność cenniejsza niż oceny" – wydanie otwiera rozmowa z kanadyjskim dziennikarzem i pisarzem Carlem Honoré, propagatorem ruchu Slow. Szkoły działające według podejścia Slow odchodzą od szablonowego sposobu nauczania na rzecz rozwijania samodzielnego myślenia i kreatywności uczniów.
  • „Przez edukację do zdrowego sukcesu" – Justyna Wrzochul-Stawinoga przybliża ideę edukacji do zdrowego sukcesu, która powinna stanowić ważny element pracy szkoły, szczególnie na poziomie edukacji wczesnoszkolnej. Na szkodliwość sukcesu osiąganego pod przymusem zwrócił uwagę dr Paul Pearsall, twórca doktryny zdrowego i toksycznego sukcesu. W artykule omówiono szkodliwy wpływ toksycznego sukcesu na zachowanie dziecka oraz zadania nauczyciela edukacji wczesnoszkolnej w ramach edukacji do sukcesu.
  • „Śladami dziecięcej twórczości" – Alina Jakubowska przedstawia kilka sprawdzonych sposobów na rozwijanie twórczej wyobraźni dzieci. Wyjaśnia, dlaczego warto rozwijać u dzieci postawy twórcze.
  • „Techniki graficzne dla każdego" – Aneta Winczewska proponuje zabawy z wykorzystaniem technik graficznych, które umożliwiają dzieciom obcowanie z różnymi tworzywami plastycznymi: „Barwny motyl" – monotypia na gorąco, „Smocza skóra" – frotaż – zabawa fakturą, „Portrety" – styropianoryt, „Stare samochody" – ryt wypukły, plastelinoryt.
  • W „Kąciku małego odkrywcy" Alina Jakubowska przygotowała kolorowe eksperymenty naukowe z wykorzystaniem warzyw, przypraw i produktów spożywczych, które wprowadzają małych odkrywców w skomplikowany świat chemii i innych nauk.

Scenariusze zajęć:

  • „Poznajemy świat reklam" – scenariusz zajęć dla klasy III przedstawia Justyna Wrzochul-Stawinoga. Celem zajęć jest zapoznanie dzieci z pojęciami związanymi z mediami i reklamą oraz kształtowanie krytycznej postawy wobec odbieranego przekazu.
  • „Dziecko w sieci, czyli o bezpieczeństwie w praktyce" – scenariusz zajęć dla klasy II Anny Michniuk ma uwrażliwić uczniów na niebezpieczeństwa wynikające z publikowania w sieci prywatnych treści.
  • „Bezpieczne ferie" – scenariusz lekcji poświęconej zasadom związanym z bezpiecznym zachowaniem zimą i podczas ferii.
  • W nowym dziale czasopisma Akademia Nauczyciela zamieszczono artykuły na temat: problemu nieśmiałości i zawstydzenia u dzieci; typów inteligencji Howarda Gardnera; rozmowy z rodzicami nadopiekuńczymi, nadmiernie kontrolującymi swoje dzieci; sposobów i metod efektywnej organizacji czasu.
Opracowanie: Barbara Skarżyńska
Nowa oferta szkoleniowa 2019/2020 Zapisz się